Beginnen met digitaal fotograferen: Sensor en gevoeligheid (3)

‘Photo & Release’ is een populaire variant van Catch & Release.

Grotere aantallen foto’s achter elkaar maken

Met de toename van het formaat van de sensor loopt ook de hoeveelheid informatie die verwerkt moet worden sterk op, dit is de reden dat je soms maar een beperkt aantal foto’s van een springende snoek achter elkaar kunt maken. De camera moet al die gegevens eerst verwerken en vanaf een buffer wegschrijven op de kaart alvorens er weer nieuwe opnamen gemaakt kunnen worden.

‘Photo & Release’ is een populaire variant van Catch & Release.
‘Photo & Release’ is een populaire variant van Catch & Release.

Artikelen schrijven en vertalen

Het schrijven en vertalen van artikelen, brochures en websites over de sportvisserij, vanuit het Duits of het Engels naar het Nederlands, vereist een grote kennis van de visserij; kennis die bij een ‘gewoon’ vertaalbureau niet gevonden kan worden.

Kijk onder ‘Schrijven en vertalen van artikelen’ in het hoofdmenu voor nadere informatie.

Beginnen met digitaal fotograferen: Sensor en gevoeligheid (2)

Bij reflexcamera’s kan de gevoeligheid in het menu of in het lcd-paneel bovenop de camera aangepast worden.

Opbouw beeldsensor

In principe is een beeldsensor een elektronische component die uit meerdere of grote aantallen lichtgevoelige elementen bestaat. Het beeld dat via de lens op de sensor valt kan hiermee elektronisch vastgelegd en vervolgens opgeslagen worden. Termen als CCD of CMOS-chip zul je in dit geval tegenkomen in de handleiding van je camera, in een beperkt aantal fototoestellen wordt gebruik gemaakt van een Foveon-sensor. Het formaat van de sensor bepaalt mede de kwaliteit van de uiteindelijke opname, deze varieert van ruim 3 x 4 mm in de kleinste compactcamera’s tot bijna 24 x 36 mm in de ‘full-frame’ digitale spiegelreflexcamera’s.

Bij reflexcamera’s kan de gevoeligheid in het menu of in het lcd-paneel bovenop de camera aangepast worden.
Bij reflexcamera’s kan de gevoeligheid in het menu of in het lcd-paneel bovenop de camera aangepast worden.

Beginnen met digitaal fotograferen: Sensor en gevoeligheid (1)

De knop voor het instellen van de gevoeligheid zit bij deze compactcamera helemaal links.

Gevoeligheid aanpassen

Was het vroeger noodzakelijk om een andere film in de camera stoppen (en deze eventueel aangepast te ontwikkelen) om een hogere of lagere gevoeligheid te bereiken, tegenwoordig is het aanpassen van de gevoeligheid van de sensor in de camera een kwestie van het draaien van een instelknop of een kleine aanpassing in het menu.

De knop voor het instellen van de gevoeligheid zit bij deze compactcamera helemaal links.
De knop voor het instellen van de gevoeligheid zit bij deze compactcamera helemaal links.

Beginnen met fotograferen: Lenzen (13)

Sommige compactcamera’s bieden ook de mogelijkheid om digitaal in te zoomen (niet te verwarren met optisch inzoomen). Dit gaat ten koste van de kwaliteit van de opname, dus gebruik dit alleen als het niet anders kan.

Typen zoomlenzen

Bij de standaard zoomlens kun je van groothoekig naar licht tele gaan (18 – 55 mm) er zijn lenzen waarmee je van licht groothoekig naar matig tele (18 – 105 mm) gaat of van tele naar sterk tele (55 – 250 mm); oftewel er zijn oneindig veel typen en elk met zijn eigen toepassingen. Als sportvisser kun je al heel goed uit de voeten met een zoomlens van 18 – 55 mm die meestal bij de spiegelreflexcamera geleverd wordt. Wil je wat meer mogelijkheden dan is de aanschaf van bijvoorbeeld een 18 – 200 mm lens een optie; hiermee kun je van flink groothoekig tot ruim binnen het telebereik fotograferen. Je beperken tot het gebruik van één lens betekent in ieder geval minder kans op stof op je sensor omdat je nu niet van lens hoeft te wisselen.

Sommige compactcamera’s bieden ook de mogelijkheid om digitaal in te zoomen (niet te verwarren met optisch inzoomen). Dit gaat ten koste van de kwaliteit van de opname, dus gebruik dit alleen als het niet anders kan.
Sommige compactcamera’s bieden ook de mogelijkheid om digitaal in te zoomen (niet te verwarren met optisch inzoomen). Dit gaat ten koste van de kwaliteit van de opname, dus gebruik dit alleen als het niet anders kan.

Beginnen met fotograferen: Lenzen (12)

Kijk door de zoeker of op het lcd-scherm en druk pas af wanneer het beeld wat je ziet je helemaal bevalt.

Voordelen zoomlenzen

Tegenwoordig hebben vrijwel alle camera’s gelukkig zoomlenzen van een goede kwaliteit. Zoomlenzen bieden het voordeel dat er meerdere brandpunten in één lens gecombineerd worden. Dit betekent dat je in of uit kunt zoomen om de juiste beelduitsnede te krijgen. Bij een vast brandpunt moet je dichterbij of verder weg van een onderwerp gaan om de foto te maken zoals je die graag wilt hebben en dat is nu eenmaal niet altijd mogelijk.
Zoomlenzen zijn uitgevoerd als draai- of als schuifzoom; je moet een van de ringen draaien om in of uit te zoomen of je moet een brede ring naar voren of naar achteren schuiven om hetzelfde effect te bereiken. Werk je met een compactcamera, dan vind je doorgaans achterop of bovenop de camera een knop waarmee je in of uit kunt zoomen met deze camera. De zoeker zoomt mee in of uit en anders is het effect wel zichtbaar op het lcd-scherm.

Kijk door de zoeker of op het lcd-scherm en druk pas af wanneer het beeld wat je ziet je helemaal bevalt.
Kijk door de zoeker of op het lcd-scherm en druk pas af wanneer het beeld wat je ziet je helemaal bevalt.

Beginnen met fotograferen: Lenzen (11)

Een vleugje wind en het insect valt buiten het gebied dat scherp weergegeven wordt!

Nadelen van het fotograferen met macrolenzen

Een nadeel bij het werken met macrolenzen is wel dat je rekening moet houden met heel weinig scherptediepte, dat is soms een kwestie van maar enkele millimeters. Dat wil zeggen dat je het risico loopt dat de achtergrond snel onscherp wordt; zo kunnen de ogen van het insect scherp zijn, maar zijn de vleugels onscherp. Je kunt dit tegengaan door het insect evenwijdig aan de camera op te nemen, dus met zowel de ogen als het puntje van de vleugels of de staart scherp in beeld.

Een vleugje wind en het insect valt buiten het gebied dat scherp weergegeven wordt!
Een vleugje wind en het insect valt buiten het gebied dat scherp weergegeven wordt!

Beginnen met fotograferen: Lenzen (10)

Een 60 millimeter macrolens van Canon, een model dat niet op de full-frame camera’s van dit merk gebruikt kan worden.

Op zeer korte afstand foto’s maken

Met macrolenzen betreden we een bijzonder interessant gebied. Deze lenzen bieden de mogelijkheid om de wereld van het kleine, sterk vergroot weer te geven. Veel lenzen bezitten dan wel een macro-instelling, waarmee je mooie close-ups kunt maken, maar dat is niet te vergelijken met de mogelijkheden die echte macrolenzen je bieden. Een insect bijvoorbeeld van een centimeter of twee wordt op halve of ware grootte op de sensor geprojecteerd, wat beelden met een ongekende detaillering oplevert.

Een 60 millimeter macrolens van Canon, een model dat niet op de full-frame camera’s van dit merk gebruikt kan worden. Denk je er over om in de toekomst over te gaan stappen naar een full-frame camera, dan kun je beter gelijk een objectief kopen dat hierop ook gebruikt kan worden.
Een 60 millimeter macrolens van Canon, een model dat niet op de full-frame camera’s van dit merk gebruikt kan worden. Denk je er over om in de toekomst over te gaan stappen naar een full-frame camera, dan kun je beter gelijk een objectief kopen dat hierop ook gebruikt kan worden.

Beginnen met fotograferen: Lenzen (9)

Twee lenzen, de ene met het diafragma in de kleinste stand en de andere bij volle opening (rechts).

Verschillen wanneer een telelens op verschillende bodies gebruikt wordt

Het gebruik van telelenzen op het camerahuis van een spiegelreflexcamera (voor amateur of semi-professioneel gebruik) biedt het grote voordeel dat het tele-effect versterkt wordt. Dit heeft te maken met het kleinere oppervlak van de sensor. Dit is wat moeilijk uit te leggen, maar het komt er op neer dat een 400 mm telelens op bijvoorbeeld een Canon 750D of 80D een brandpuntsafstand krijgt van 640 mm.
Door de bouw van de telelenzen moet het licht een lange weg afleggen voordat deze de sensor bereikt en hierbij speelt ook het zogenaamde diafragma een belangrijke rol. Het diafragma is een verstelbare opening in de lens, waarmee je de hoeveelheid licht die op de sensor valt kunt regelen. Hoe groter de diafragma-opening, des te meer licht er op de sensor valt. Telelenzen met een relatief grote diafragma-opening zijn echter erg kostbaar.

Twee lenzen, de ene met het diafragma in de kleinste stand en de andere bij volle opening (rechts).
Twee lenzen, de ene met het diafragma in de kleinste stand en de andere bij volle opening (rechts).

Beginnen met fotograferen: Lenzen (8)

Opbouw telelenzen

Telelenzen zijn in principe op twee manieren opgebouwd, het kan gaan om een lange ‘buis’ met bijna dezelfde lengte als dat de brandpuntsafstand lang is. Dan is er ook nog een type met een aantal spiegels (spiegeltele). Dit levert weliswaar een veel korter objectief op, maar tegelijkertijd een minder fraaie onscherpte (reflecties worden weergegeven in de vorm van kleine cirkels). Mocht je de aanschaf van een telelens overwegen, dan raden we je de ‘lange buis’ aan en maak het niet te gek. De echt professionele telelenzen kunnen net zo duur zijn als een goed uitgeruste visboot. Laat die ijsvogel dan maar vliegen. Ja toch?
Je kunt telelenzen vergelijken met verrekijkers. Zo komt het beeld van een telelens met een brandpuntsafstand van 100 mm, op een camera met een full-frame sensor, overeen met dat van een toneelkijker met een sterkte van 2x. Een telelens met een brandpuntsafstand van 400 mm is dan vergelijkbaar met een 8x sterke verrekijker.

24 mm.
24 mm.
50 mm.
50 mm.
Om een onderwerp dat echt ver van je verwijderd is, toch min of meer beeldvullend op de foto te krijgen, heb je een zogenaamde telelens nodig.
105 mm.

Opnamen met een 24, 50 en 105 mm lens waarbij de bellyboot ongeveer even groot gehouden is.